Kendini Değersiz Hissetmek, kişinin duygu ve düşüncelerine gerçekçi bir bakış açısı ile yaklaşması gerekmektedir. Değersiz hissetmek temelde depresyon ile ilişkilendirilmektedir. Ancak altta yatan çok daha ciddi psikolojik sebepler olabilmektedir.

Kendini Değersiz Hissetmek
Kendini Değersiz Hissetmek

Çocuklarda gelişen değersiz hissetmek sebebi, akran çatışması, ihmal edilmişlik veya istismar olabilmektedir. Bu sebeple mutlaka ciddiyet alınması gereken bir durumdur. Ayrıca değersizlik duygusu, suçluluk, umutsuzluk, kalıcı hüzün veya motivasyon eksikliği ile ilişkili de olabilmektedir. Birçok psikolojik bozukluk durumunda, kişiler yardım almaktan veya  sosyal etkileşimde olmaktan kaçınmaktadırlar. Bu kişiler yalnızlık hissine kapıldıkları için bu durumlara yönelmek kişilere manasız gelmektedir. Bu durum da beraberinde tekrardan depresyonu getirmektedir. Yani kısır bir döngü şeklinde devam etmektedir.

Depresyon yaşayan ve çocukken ihmal edilmiş veya istismara uğramış yetişkinlerde, bu durumun bir sonucu olarak değersizlik duygusu gelişmektedir. Bunun yanında, tam tersi şekilde düşünüldüğünde, değersizlik duygusu, kişilerde istismara açık olmaya ve depresyona girmeye de sebep olabilmektedir. Yani her bir duygu durumu bu aşamada birbirini tetiklemektedir.

Değersizlik Duygusu Kendini Ne Şekilde Gösterir?

Değersizlik Duygusu Kendini Ne Şekilde Gösterir?
Değersizlik Duygusu Kendini Ne Şekilde Gösterir?

Değersizlik duygusunun ruhsal anlamda etkileri olduğu gibi, ruhu yoran bu durumun fiziksel birçok etkisi de söz konusudur. Değersizlik duygusunun dışa yansımaları şu şekilde sıralanabilir;

  • Çok sık gelen ağlama krizleri.
  • Umutsuzluk duygusu.
  • Vücutta şiddetli ve donuk ağrıların meydana gelmesi.
  • Sosyal ortamlardan uzaklaşma ve yalnızlaşma.
  • Yaşama dair herhangi bir hevesin ve amacın bulunmaması, ilginin azalması.
  • İntihara meyilin artması.

Bunun yanında değersizlik duygusu olan bir kişi;

  • Alkol, sigara veya uyuşturucu maddelere yönelebilmektedir.
  • İkili ilişkilerden uzak durmaktadır.
  • Duygusal anlamda kendisini ifade etmekten uzaklaşmaktadır.
  • Olumsuz fikirlerini devamlı dile getirmektedir.
  • Devamlı uyuşuk, uykulu ve yorgun bir hal gelişmektedir.
  • Duş almak, diş fırçalamak gibi kişisel bakım ihtiyaçlarını ihmal etmektedir.

Kişilerin bahsi geçen bu belirti ve duyguları iki haftadan fazla bir zamandır yaşıyor olması, klinik bir durumun göstergesidir. Bu aşamada alanında uzman bir psikologdan yardım almak bu duygu ile baş edebilmenin en etkili yolu olacaktır.

Bunun yanında kişilerin fiziksel anlamda sağlıksız olması da değersizlik duygusunu tetikleyebilmektedir. Bazı aktivitelerden uzak kalmak veya bunları yerine getirememek kişinin değersizlik duygusunun gelişmesine sebep olabilmektedir. Bunun sonucu olarak da olumsuz duygular ortaya çıktığı için kişi sağlığını iyice ihmal ederek hem fiziksel hem de psikolojik anlamda zorlanabilmektedir.

Ayrıca, kişilerin ister yetişkinlik isterse çocukluk dönemi olsun, herhangi birileri ile karşılaştırılması ve başarısız ilan edilmesi de değersizlik duygusunun gelişmesine sebep olmaktadır. Bu durum, ailelerin çocuklarının dersleri ve diğer başarıları üstünde çok sık uyguladığı bir yöntemdir. Bunun sonucu olarak da çocuk kendisini yetersiz ve değersiz hissetmektedir. Aşılanan bu duygu sebebi ile kişi kendini devamlı bir biçimde başkaları ile kıyaslama yoluna gitmektedir.

Değersizlik Hissi ile Nasıl Baş Edilebilir?

Değersizlik Hissi Ile Nasıl Baş Edilebilir?
Değersizlik Hissi ile Nasıl Baş Edilebilir?

Kendini Değersiz Hissetmek, her birey yaşamının belirli dönemlerinde değeriszlik duygusuna kapılabilmektedir. Önemli olan bu aşamada ve duyguda yalnız olmadığını bilmektedir. Bu duygunun aşılabilmesi için birçok yöntem ve yol bulunmaktadır. Destek alarak ve öz saygıyı iyileştirerek değersizlik duygusunun üstesinden gelinebilmektedir.

Değersizlik duygusunun aşılabilmesi için bazı farkındalıklara sahip olarak adım atmakta fayda olacaktır. Bunun için yapılabilecekler şu şekilde sıralanabilir;

  • Başkalarına yardım etmek.
  • Kendini eleştirirken adil davranmak.
  • Suçlayıcı bir yargıya sahip olmamak.
  • Kıymet verilen kişilere ve size kıymet veren kişilere minnet duygusu beslemek.
  • Kendinizi olduğunuz gibi kabul edip bu şekilde sevmek.
  • Düşünce kalıplarından kurtulmak.
  • Bakış açısını değiştirmek.
  • Uzman bir psikologdan yardım almak.
author-avatar

Uzman Psikolog Mehmet Cem Yiğit Hakkında

Lisans eğitimini 2016 yılında İzmir Yaşar Üniversitesi’nde tamamlayan Uzman Psikolog Mehmet Cem Yiğit, yüksek lisans eğitimini 2016 – 2018 yılları arasında İstanbul Üsküdar Üniversitesi’nde tamamladı. Yüksek lisansını “Bireylerde Benlik Saygısı ve Cinsel Özyeterlilik İlişkisinde Bilişsel Çarpıtmaların Rolü” başlığıyla tamamlayan Uzman Psikolog Mehmet Cem Yiğit, Türk Psikologlar Derneği ve Bilişsel Davranışçı Psikoterapiler Derneği üyesi olan Uzman Psikolog Mehmet Cem Yiğit, Samsun Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi’nde, Samsun Özel Meva Özel Eğitim ve Rehabilitasyon Merkezi’nde, İstanbul Np Beyin, Üsküdar Üniversitesi Psikolojik Danışmanlık Birimi’nde görev aldı.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir